Zelfpresentatie
21.02.2012 | Tekst: Michelle van Gelder
Weet jij hoe je over komt op een ander? De manier waarop jij jezelf presenteert is namelijk belangrijk voor de eerste indruk die een werkgever van jou heeft. Je wilt daarom tijdens het sollicitatiegesprek zo helder en overtuigend mogelijk overkomen. Presentatietechnieken kunnen je daarbij helpen.
Presenteren
Spreken in het openbaar is niet voor iedereen zo vanzelfsprekend. En ook voor sollicitatiegesprekken zijn de meeste zenuwachtig. Maar met behulp van gesprekstechnieken kun je er het beste uithalen. Bij presenteren gaat het zowel om wat je zegt als hoe je jezelf presenteert qua houding, stem en uitstraling. Toeschouwers halen hun informatie voor een deel uit de taal of de inhoud. De rest wordt bepaald door de non-verbale communicatie. Daarbij gaat het om stemgebruik, spraak, expressiviteit en lichaamstaal. Maar ook het vermogen om adequaat op onverwachte situaties te reageren.
Presentatietechnieken
Gesprekstechnieken helpen je om het beste van jezelf te laten zien. Daarnaast helpt het je om aan te tonen waarom jij de meest geschikte kandidaat bent.
STAR Methode
De meest gebruikte techniek is de STAR-methode. Deze methode gebruik je om antwoord te geven op gedragsgerichte vragen. Je geeft hierbij voorbeelden van feitelijk werkgedrag dat te maken heeft met het functieprofiel. STAR staat voor Situatie, Taak, Actie en Resultaat.
- Situatie
Beschrijf duidelijk maar beknopt een werksituatie of een situatie die je tijdens je studie hebt meegemaakt. Wat was de situatie? Wat gebeurde er? Wie waren erbij betrokken? Waar en wanneer speelde de situatie zich af? - Taak
Beschrijf vervolgens wat precies jouw taak of rol was tijdens deze situatie. Wat was jouw aandeel. Wat werd er van je verwacht en wat verwachtte je van jezelf. Wat wilde je bereiken. - Actie
Beschrijf daarna welke acties je hebt ondernomen. Wat heb je precies gedaan of gezegd. Hoe heb je het aangepakt. Hoe reageerden anderen op jou. - Resultaat
Beschrijf wat het uiteindelijke resultaat was van jouw actie(s). Hoe is de situatie afgelopen. Wat was het resultaat van je handelen. Hoe reageerden de anderen?
STARR methode
Tegenwoordig wordt er gebruik gemaakt van de STARR-methode. De laatste R staat dan voor Reflectie. Vragen die hierbij beantwoord worden, zijn: hoe vond je dat je het deed? Was je tevreden met het resultaat? Wat zou je de volgende keer anders doen? En welke specifieke competenties zou je inzetten?
LSD-formule
Een andere gesprekstechniek die effectief toe te passen is in diverse gesprekken, is de LSD-formule. LSD staat voor Luisteren, Samenvatten en Doorvragen.
- Luisteren
Luisteren doe je niet alleen met je oren, maar met je hele lichaam. Daarmee laat je zien dat je geïnteresseerd bent in het verhaal van de ander. - Samenvatten
Vat in je eigen woorden het verhaal van de ander samen. Hiermee controleer je of jet het verhaal van de ander begrepen hebt. Het geeft ook de mogelijkheid aan de ander om je eventueel aan te vullen of te corrigeren. - Doorvragen
Stel doorvragen als je iets niet begrijpt. Het helpt je ook om vaagheden helder te krijgen en om hoofd- en bijzaken te onderscheiden.
Tips!
Jezelf presenteren blijft altijd moeilijk. Werkgevers hebben binnen een paar minuten een eerste indruk van je. En je hebt maar één kans om een goede eerste indruk te maken. Een goede voorbereiding is het dan ook het halve werk. Met de volgende tips ga je zeker goed voorbereid je sollicitatie in!
1. Bereid je voor
Een goede voorbereiding is het halve werk. Lees je dus in over het bedrijf en hun producten of diensten. Maak een lijstje met te verwachten vragen en bedenk hiervoor alvast een antwoord.
2. Kleed je gepast
Zorg dat je representatief en verzorgd uitziet. Je kunt beter overdressed zijn dan underdressed. Belangrijk blijft wel dat de kleding bij je past.
3. Kom op tijd
Zoek van tevoren het adres en stippel de route uit. Houd rekening met eventuele files of vertragingen. Ben je veel te vroeg, loop dan nog even een blokje om.
4. Wees open en eerlijk
Probeer, ondanks de zenuwen, zo dicht mogelijk bij jezelf te blijven. Bluffen of liegen is geen goed idee.
5. Lichaamstaal
Neem open en ontspannen houding aan. Zeker 55 procent van de eerste indruk wordt bepaald door je lichaamshouding.
6. Oogcontact
Maak oogcontact met je gesprekspartners. Dit komt eerlijk, oprecht en serieus over. Als je continu afdwaalt met je blik, kan dit blijk geven van desinteresse of onrust.
Stel vragen
Hierdoor komt er een dialoog op gang. Je kunt dan meer van jezelf laten zien en je komt zelfverzekerd over. Het laat ook zien dat je echt geïnteresseerd bent in de functie en het bedrijf.