Collega's of concurrenten?

Tessa Benschop Tessa BenschopGastschrijver

Ga je eindelijk aan het werk, zit je nóg in een klas. Een traineeship is serieuze business, waarbij je, naast de cursusdagen, gewoon hard aan de slag gaat op de werkvloer. Vier trainees van ABN AMRO en de Rijksoverheid vertellen over hun ervaringen.

Op de werkvloer

Ilse en Koen begonnen beiden in september 2010 aan hun twee jaar durende traineeship bij de Rijksoverheid. Het Rijkstraineeship bestaat jaarlijks uit een grote groep hoogopgeleide starters die op allerlei ministeries aan de slag gaan.

Ilse: "De groep na ons is iets kleiner, maar onze lichting bestaat uit 154 trainees. Bij welk ministerie je ook aangenomen bent, je begint gezamenlijk met een reeks cursusdagen. Naast een inhoudelijke introductie tot de Rijksoverheid maak je kennis met elkaar."

Koen: "Het cursusprogramma richt zich daar ook mede op. In wisselende samenstelling volg je allerlei workshops. Zo leer je de andere trainees beter kennen. We zijn ruim een jaar bezig en ik merk dat ik al een heel netwerk heb opgebouwd van trainees."

Richting bepalen

Ilse: "Ik was nog niet afgestudeerd toen ik 'om uit te proberen' eens een online assessment deed bij de Rijksoverheid. Toen ik daar doorheen kwam, ben ik serieuzer gaan nadenken."

Koen: "Dat moet ook wel, de hele sollicitatieprocedure duurt ongeveer drie maanden en bestaan uit verschillende onderdelen."

Ilse: "Maar mijn focus was al op de overheid gericht. Ik zie mezelf geen product verkopen, maar wil een maatschappelijke functie. Ik wilde graag geplaatst worden bij Buitenlandse Zaken, mede omdat ik dacht dat dat de meest logische plek was vanwege mijn studierichting. Toen ik eenmaal bij Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties zat, zag ik dat er op alle ministeries plekken zijn voor mensen met een internationale achtergrond."

Koen: "Met mijn studie Natuurkunde en een master in de klimaatfysica, lag het voor de hand om onderzoeker te worden. Ik volgde echter ook vakken bij Geschiedenis en Economie, omdat ik mijn natuurkundige kennis wilde inzetten op een breder vlak; bijvoorbeeld maatschappelijke problematiek aanpakken die met klimaatverandering te maken heeft. Rijkswaterstaat was daarom een logische keuze om als trainee te beginnen en ik doe nu met veel plezier een opdracht bij Economische Zaken, Landbouw en Innovatie."

Collega's, geen concurrenten

Ilse: "Er is zeker sprake van saamhorigheid onder trainees, geen concurrentie."

Koen: "Integendeel zelfs, ik maak veelvuldig gebruik van het traineesnetwerk. Voor inhoudelijke zaken, maar ook om te checken of zij op een plek werken waar ik mijn volgende opdracht kan gaan doen."

Ilse: "Misschien kom je elkaar tegen bij interne sollicitaties als het traineeship klaar is. Maar de Rijksoverheid is zo groot dat die kans klein is."

Serieus werk, maar met informele kant

Ilse: "Naast de cursussen die je samen doet en het netwerk waarvan je gebruik maakt, is er ook een informele kant aan het traineeship. Ik was bestuurslid bij het Interdepartementaal Trainee Overleg, dat onder meer een werkbezoek aan Brussel organiseert. Daarnaast hebben we borrels en andere activiteiten en zijn er genoeg trainees die met elkaar afspreken."

Koen: "Ondanks dat je op verschillende ministeries op verschillende afdelingen zit, ben je leeftijdgenoten en heb je gelijksoortige ervaringen. Dat sociale aspect maakt het voor een eerste baan extra leuk. Naast de grote hoeveelheid werkervaring op verschillende werkplekken, is dat zeker een voordeel van een traineeship."

Doel

Koen: "Ik ga straks nog een periode bij het Ministerie van Infrastructuur en Milieu aan de slag. Daarna hoop ik een plek te vinden waar mijn achtergrond goed van pas komt, maar ook uitdagingen op beleidsniveau zitten. Een voorbeeld is het Deltaprogramma, een programma waarmee Nederland op lange termijn tegen hoog water wordt beschermd en van zoet water wordt voorzien."

Ilse: "Mijn focus ligt op dit moment bij het beleidswerk rondom ontwikkelingswerk. Ook als ik trainee-af ben, zal ik maatschappelijk betrokken blijven. Het mooie van het traineeship is dat je tegelijkertijd leert en werkt en op allerlei werkplekken rondkijkt. Ik heb negen maanden bij Binnenlandse Zaken gewerkt en zit nu voor zes maanden bij Buitenlandse Zaken en ben erg nieuwsgierig naar mijn volgende plek. Er valt binnen de Rijksoverheid zoveel te ontdekken."

Fenny en Arnoud begonnen hun 15 maanden durende traineeship bij ABN AMRO in mei 2011. Sinds vorig jaar starten trainees bij deze bank direct in een van de 22 richtingen. De bank is winnaar van de prijs voor beste traineeship 2011.

Arnoud: "Ik studeerde in de zomer van 2010 af. Na een reis door de Verenigde Staten begin ik mij in de winter te oriënteren. Ik wilde in een bedrijfstak werken waar je niet met simpele producten te maken hebt, maar met complexe zaken. Daarnaast heb ik feeling voor cijfers. Daarom leek het bankwezen mij een uitdaging. En ABN AMRO biedt een goed traineeprogramma."

Fenny: "Ook mij sprak die complexiteit aan. Een traineeship geeft je de gelegenheid om verschillende facetten van een bedrijf grondig te leren kennen. Nadat ik in januari 2011 afstudeerde hoorde ik van een vriend positieve verhalen over zijn traineeship hier."

Keuze

Arnoud: "De opdrachten die je doorloopt zijn voornamelijk in de startrichting die je kiest. Het is echter ook mogelijk om opdrachten buiten je startrichting uit te voeren. Ik heb voor corporate clients gekozen, een onderdeel dat zich richt op bedrijven met een omzet tussen de 30 en 500 miljoen. Deze commerciële hoek past bij me."

Fenny: "Tijdens je sollicitatieprocedure heb je uitgebreide gesprekken over die richtingen. Hierdoor word je goed geïnformeerd over alle facetten van het bedrijf en maak je vooral een heel bewuste keuze. Ik heb nog van niemand gehoord dat ze een verkeerde keuze hebben gemaakt. Zelf koos ik voor retail banking: ook in de commerciële hoek, maar gericht op bankproducten voor consumenten."

Werken en trainen

Fenny: "Ondanks dat we op andere plekken werken, kennen Arnoud en ik en de andere trainees elkaar. Dat begint al met de eerste week training. We zitten in twee klasjes van 12 trainees. De lessen zijn gericht op inhoudelijke en persoonlijke ontwikkeling."

Arnoud: "Die trainingen zijn open van sfeer, waardoor je elkaar vrijuit vertelt over problemen."

Fenny: "Juist omdat je tegelijkertijd hetzelfde proces doorloopt, is er die openheid. Ik vond het in het begin lastig om een goede balans te vinden tussen werken en trainingen volgen. Dat bespreek je dan met elkaar. Je hebt ook een vaste buddy, een collega-trainee, met wie je kunt sparren."

Arnoud: "Ik moet voor mijn werk bij grote bedrijven op bezoek. Nu had ik al wat commerciële ervaring bij een verzekeringsbedrijf en bij een studievereniging opgedaan, maar toch is het fijn om van andere trainees te horen hoe zij op dat soort klanten afstappen. Het delen van dat soort ervaringen is waardevol."

Zeilen en borrelen

Fenny: "Naast al het serieuze werken en trainen, is er ook een andere kant van het traineeship. Elke laatste vrijdag van de maand komen de trainees vanuit het hele land bij elkaar voor een borrel. Daar bespreek je natuurlijk je werkervaringen en geef je elkaar soms tips voor een volgende werkplek. Je ziet al een soort netwerk ontstaan. Maar al snel gaat het niet alleen maar over werk."

Arnoud: "Dat heb ik aan het begin ook meegemaakt. Ik deed met een groep trainees mee aan de Race of the Classics, een zeiltocht naar Engeland. Je zeilt dan tegen trainees van andere bedrijven. Behalve dat het leuk was dat we wonnen, was het vooral een goede manier om elkaar te leren kennen."

Concurrentie ver te zoeken

Arnoud: "Onze lichting bestaat nog steeds uit 24 trainees. Die zijn verdeeld in 22 startrichtingen, waardoor je elkaar niet in de weg zit. Van concurrentie is dan ook geen sprake."

Fenny: "ABN AMRO is een dusdanige grote organisatie met allerlei vestigingen in het land dat je elkaar waarschijnlijk ook niet treft als je straks gaat solliciteren."